Noordhollands Dagblad: Nieuwe lampen, nieuw meubilair en andere kleuren

Thomas Groen zou graag zien dat het belangrijkste deel van de verbouwing van het Zaantheater niemand opvalt. „Dat zou een compliment zijn”, zegt de theaterdirecteur. „De oude halogeenverlichting is weg en er hangen nu ledlampen. We willen dat het er precies hetzelfde uitziet.”

Als je het theater binnenloopt, valt de nieuwe bank meteen op, en daarna de nieuwe zithoekjes in de foyer en het van kleur verschoten restaurant. De zitjes zijn talrijker, maar wat belangrijker is: ze zien er huiselijker uit dan het meubilair dat er stond. „Het was te zakelijk”, zegt Thomas.

Hij wil bereiken dat met een andere uitstraling een breder publiek zich thuis voelt in het theater. Veertig keer per jaar komen er scholieren naar educatievoorstellingen van Fluxus. Voor de voorstelling van Broederliefde hebben vijftig jongeren die in een sociaal isolement zitten een kaart gekregen. In de hoop dat hun bezoek niet bij die ene keer blijft. „Ik heb een andere kijk op de rol van het theater. Behalve culturele aanbieder willen wij ook culturele verbinder zijn door maatschappelijke activiteiten in huis te halen. Heel veel mensen ervaren een drempel en die willen wij wegnemen. Voor groepen die we nu onvoldoende bedienen, mis ik ook de aansluiting in de programmering. Daar moeten we stappen in maken en dat ga je de komende jaren zien. In de programmering van de komende seizoenen zoeken we meer de breedte op.”

Het zwaartepunt van de verbouwing is de nieuwe verlichting in beide zalen. En juist daarvan hoopt Thomas dat niemand die opmerkt. Maar de kenner gaat het zien. „De beleving is anders”, zegt theatertechnicus Nick van Doesem. „Een halogeenlamp met een gloeidraad gloeit langzaam op. Een led reageert veel directer. De reis van aan naar uit, ervaar je anders. Met de oude verlichting dimden we soms duizend watt licht weg. Dat heeft een beetje een tijdpad. Leds hebben dat niet. Die hebben weer andere uitdagingen.”

Heftiger
Nick: „Elke lamp had één aansturend kanaal. De meest complexe lamp die we nu hebben, heeft er zeventig. Je kunt dimmen, kleuren veranderen, de lampen kunnen bewegen, we kunnen met lenzen werken. De aansturing is heftiger geworden.”
Thomas: „Voorheen hadden we alleen aan en uit, als je het heel plat zegt. De lampen in de lichtbruggen boven in de zaal, daar moest je heen om die te stellen. Nu doen we dat vanaf beneden. Elke lamp heeft zijn eigen computer.”

De bediening gebeurt achterin de zaal, vanaf een desk met veel knopjes en wieltjes. Je kunt er alles mee, zelfs van de ronde lichtafdruk van een spot een vierkant maken. Of door even met je vinger over het kleurenpalet te gaan en het toneel een heel andere sfeer te geven.

Overhoop
Het aanleggen van nieuwe verlichting was meer dan alleen nieuwe lampen indraaien. Thomas: „Vergelijk het maar met een nieuwe badkamer. Je ziet alleen wat je ziet, maar als je ook de leidingen vernieuwd hebt, zitten die weggewerkt achter de tegels en die wil je nooit meer zien. Zo was het hier ook. Alles is overhoop gehaald. De hele infrastructuur van het gebouw moest op de schop. Niet alleen stroomkabels, maar ook het hele netwerk is nu van glasvezel.”

Elk onderdeel van de ingreep van afgelopen zomer is toekomstgericht. „De theaterwereld is anders geworden. Als theater moet je flexibeler zijn, zodat je snel kan opschalen en afschalen. Dat is een verandering die we in de loop der jaren hebben gezien. Daar spelen we nu op in. Wij krijgen in november de musical Titanique. Een van de grote reizende musicals van dit jaar. Dat is op een woensdag en een donderdag. Vrijdag staat er een heel andere voorstelling. Die snelheid en flexibiliteit moet je kunnen bieden.”

Bron: Noordhollands Dagblad. (2026, 4 oktober). Zaantheater heeft nieuwe lampen: ‘Ik hoop dat niemand het ziet’, zegt directeur Thomas Groen. https://www.noordhollandsdagblad.nl/regio/zaanstreek-waterland/zaanstreek/zaantheater-heeft-nieuwe-lampen-ik-hoop-dat-niemand-het-ziet-zegt-directeur-thomas-groen/162449027.html